Нийгмийн Эрүүл Мэндийн Сургууль > Эпидемиологи-биостатистикийн тэнхим

Эпидемиологи-биостатистикийн тэнхим

Эпидемиологи-биостатистикийн тэнхим

 

ТАНИЛЦУУЛГА

            Эпидемиологи, биостатистикийн тэнхим нь 2003 онд ЭМШУИС-ийн Нийгмийн Эрүүл Мэндийн сургуульд шинээр байгуулагдсан хэдий ч эпидемиологийн салбарын анхны тэнхимийн үүсэл түүх нь 1947 онд МУИС-ийн бүрэлдэхүүнд бичил амь эпизотологийн тэнхим, 1966 оны Анагаах ухааны дээд сургуулийн микробиологи--эпидемиологийн тэнхим болж өргөжин байгуулагдсан түүхтэй. Өнөөдрийн байдлаар уг тэнхим нь дэд профессор - 2, НЭМ-ийн доктор - 7, магистрын зэрэгтэй 7 багштайгаар ажиллаж байна.

          Тус тэнхим нь төгсөлтийн өмнөх болон төгсөлтийн дараах сургалтанд эпидемиологи, биостатистик, судалгааны арга зүй, шимэгч судлал зэрэг хичээлийг ордог ба тархвар судлаач, статистикч эмчийн мэргэжил олгох дээшлүүлэх сургалтыг явуулж байна.

 

ТҮҮХ

Тэнхимийн хөгжил (1956-2016)

            Эпидемиологи, биостатистикийн тэнхим нь 2003 онд ЭМШУИС-ийн Нийгмийн Эрүүл Мэндийн сургуульд шинээр байгуулагдсан.  Эпидемиологийн салбарын анхны тэнхим анх 1947 онд МУИС-ийн бүрэлдэхүүнд бичил амь эпизотологийн тэнхим, 1966 оны Анагаах ухааны дээд сургуулийн микробиологи-эпизообольги-эпидемиологийн тэнхим болж байгуулагдсан байна. 

             Биостатистикийн хичээл нь 1950 оноос Монгол Улсын Их Сургуулийн Хүн эмнэлгийн факультетын картанд заагдаж эхэлсэн ба дараа нь 1956 онд эрүүл ахуй, эрүүлийг хамгаалахын зохион байгуулалтын тэнхимийн сургалтанд бүрэн хамрагдаж заагдсан түүхтэй.

         Эпидемиологийн анхны хичээлийг Зөвлөлт Холбоот Улсын мэргэжилтэн,  багш доцент Бродулин Г.А, Киселев А.П, Лебедов Б.М, доцент Бесенов Д.К, доцент Смирнов В.П, Белов М.П нар болон доктор профессор Г.Жамба нар 1947-1960 онд зааж байсан байна. 1959 оноос эхлэн Хавдар судлалын мэргэжилтэн эх орондоо бэлтгэж эхэлжээ.

Анагаах Ухааны Дээд Сургууль байгуулагдсанаар 1961 оноос эхлэн микробиологи, эпидемиологийн тэнхимийн эрхлэгчээр доцент Г.Жамба ажиллаж байжээ. 1964 оноос эхлэн эпидемиологийн хичээлийг зөвлөлтийн мэргэжилтэн А.Н Рачковский, Я.К Рачковская нар дараа нь Е.П Пешков, А.Н Гусев, Г.Н Кальтикова, О.М Дороздова, Г.И Басинкова зэрэг эрдэмтэд багшилж эпидемиологийн хичээлийн анхны дэлгэрэнгүй хөтөлбөрийг манай орны нөхцөлд тохируулан боловсруулж мөрдүүлж эхэлсэн юм. Монгол Улсын эпидемиологийн хичээлийн анхны багш нар Ч.Дамгаа, Г.Очирваань, Б.Очир нар байв.

1966 оноос эхлэн Т.Гомбосүрэн, Ц.Чулуунбаатар нар тэнхимийн багш, эрхлэгчээр тасралтгүй 30 гаруй жил ажилласан манай нэр хүндтэй сурган хүмүүжүүлэгч нар байв. Н.Дармаа, Б.Ганбат нар нь 1997 он хүртэл микробиологи-эпидемиологийн тэнхимийн багшаар ажиллаж, сургалтын үйл ажиллагааг сайжруулахад  идэвхитэй оролцож байсан.

            Эпидемиологийн хичээлийн хөтөлбөр байнга шинэчлэгдэж ирсэн ба 1996 оноос хойш дэлхийн нийтийн чиг хандлагын дагуу эпидмиологийн хичээл бүрэн шинэчлэгдэж халдварт ба халдварт бус өвчний тархвар судлал гэж ангилагдаж өөр өөр мэргэжлийн тэнхмүүдэд хувиарлан заагдах болсон. 2007 оноос эхлэн өнөөг хүртэл АНУ-ын Нээллтэй Нийгэмлэгийн Хүрээлэнгийн багш хөгжүүлэх хөтөлбөрт тэнхимийн Ө. Ганчимэг, Г. Даваа, Д. Даваалхам, Д. Гантуяа нар үе шаттайгаар хамрагдан, заах арга зүйн олон улсын сургалтуудад тасралтгүй хамрагдаж, АНУ-ын Нью-Иоркийн Их Сургууль, Колумбын Их Сургуулийн профессоруудтай хамтран ажиллаж төгсөлтийн өмнөх болон төгсөлтийн сургалтын хөтөлбөрүүдийг олон улсын түвшинд нийцүүлэн сайжруулан ажиллаж байна. 

        Биостатистикийн хичээлийн сургалт МУИС-ийн Хүн эмнэлэгийн факультетэд 1950 оноос эхлэн заагдсан түүхтэй. Тэр үед Эрүүлийг хамгаалахын зохион байгуулалтын хичээлийн хөтөлбөрт багтан заагдаж байсан ба энэ хичээлийг зөвлөлтийн мэргэжилтэн ЭХЯ-ны зөвлөх доктор профессор М.А Ибрачимов, А.В Горешняк, Г.И Воскресенский нар сургаж байв. 1956 онд эрүүл ахуй, Эрүүлийг хамгаалахын зохион байгуулалтын тэнхим байгуулагдаж тэнхимийн эрхлэгчээр Е.И Кореневская ажилласан ба 1959 оноос доцент Д.Цагаанхүү эрхлэгчээр томилогдож Эрүүлийг хамгаалахын зохион байгууллалт  статистик заах багшаар Ч.Дондог ажиллажээ.

        Биостатистикийн хичээл нь тусгай салбар тэнхим болох хүртлээ ЭХЗБ-ийн хичээлийн хөтөлбөрт багтаж сургалт хийгддэг байсан бөгөөд 2002 онд Анагаах Ухааны Их Сургуульд НЭМС байгуулагдахад биостатистикийн хичээлийн сургалт явуулах нийгмийн эрүүл мэндийн эдийн засаг, биостатистикийн тэнхим шинээр зохион байгуулагдсан. Анхны тэнхимийн эрхлэгчээр магистр Ц.Эрдэнэсайхан томилогдсон ба тэнхимийн биостатистикийн хичээлийн багшаар Ph.D дэд профессор Л.Буджав, ахлах багш Г.Цэрэнжигмэд, Б.Энхмаа, А.Болд, В.Урнаа, Б.Уламбаяр нар багшаар ажиллажээ. 2003 онд шинээр эпидемиологи-биостатистикийн тэнхим байгуулагдаж тэнхимийн эрхлэгчээр Ph.D Р.Баян томилогдсон ба удалгүй тэнхимийн эрхлэгчээр Ph.D О.Чимэдсүрэн ажилласан ба, 2009 оноос Ph.D Д. Даваалхам тэнхимийн эрхлэгчээр ажиллаж байна. Тус тэнхимд эпидемиологийн хичээлийн багшаар Г.Даваа, Р.Баян, Г.Баясгалан, Д.Даваалхам, П.Энхтуяа нар биостатистикийн багшаар Л.Буджав, Г.Цэрэнжигмэд, Б.Уламбаяр, В.Урнаа, Ө. Ганчимэг нар ажилласан.

 

Эпидемиологи - Биостатистик тэнхимийн үе үеийн эрхлэгч нар

1. Е.И Кореневская  1955-1959 

2. Г.Жамба  1961-1966, 1996-2000 

3. Д.Цагаанхүү  1959-1960,  1963-1969,  1972-1976 он 

4. Г.Санжмятав  

5. А.Дамдинсүрэн  1960-1963,  1976-1977 

6. Б.Дэмбэрэл  1978 - 1992 

7. Л.Буджав  1992-1994 

8. Ч.Цолмон  1994-1996,  1997-2002       

9. Л.Буянтөгс  1996-1997 

10. Ц.Эрдэнэсайхан  2002-2003 

11. Б.Баян  2003 

12. О.Чимэдсүрэн  2003-2009 

13.Д.Даваалхам 2009 оноос одоог хүртэл                

                                    

ЗОРИЛГО, ЗОРИЛТ

-       Төгсөлтийн өмнөх болон төгсөлтийн сургалтын чанарыг сайжруулж, олон улсын түвшинд хүргэх

-       Олон улсын түвшинд хүрсэн шилдэг багш, эрдэмтэн судлаачтай байх

-       Эрдэм шинжилгээний ажлын чанар, үр өгөөжийг нэмэгдүүлэх

-       Сургалт, эрдэм шинжилгээний ажлын хүрээнд гадаад дотоод харилцааг, хөгжүүлэх

-       Олон улсын peer-reviewed сэтгүүлүүдэд хэвлүүлэх, эрдэм шинжилгээний бүтээлийн тоо, чанарыг сайжруулах, IF-г нэмэгдүүлэх

 

СУДАЛГААНЫ ҮНДСЭН ЧИГЛЭЛ

Тус тэнхим нь дараах үндсэн чиглэлээр судалгаа, эрдэм шинжилгээний ажлыг гүйцэтгэж байна.

-          Халдварт бус өвчний эпидемиологи /Хавдар, зүрх судасны өвчин, чихрийн шижин, осол гэмтэл,.../

-          Халдварт өвчний эпидемиологи /гепатитын вирүс, сүрьеэ, ДОХ, бруцеллёз..../

-          Эмнэлгээс шалтгаалах халдвар

-          Эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээ

-          Эрүүл мэндийн эрсдлийн үнэлгээ

 

БҮРЭЛДЭХҮҮН

     Тэнхимийн эрхлэгч

-       Д.Даваалхам /Анагаах ухааны доктор, дэд профессор/

     Багш нар

-       Г.Даваа /Анагаах ухааны доктор, дэд профессор/

-       Н.Хүдэрчулуун /НЭМ-ийн доктор/

-       Д.Гантуяа /Анагаах ухааны доктор/

-       Д.Ангармөрөн /Анагаах ухааны доктор/

-       Б.Батзориг /НЭМ-ийн доктор/

-       О.Нандин-Эрдэнэ /Анагаах ухааны доктор/

-       Ц.Энх-Оюун /Анагаах ухааны доктор/

-       Л.Баярмагнай /Байгалийн ухааны доктор/

-       Б.Билэгт / Математикийн магистр/

-       Х.Сэр-Од / Статистикийн магистр/

-       О.Гэрэлмаа / НЭМ-ийн магистр/

-       Ш.Оюу-Эрдэнэ /НЭМ-ийн магистр/

-       Г.Мандухай /НЭМ-ийн магистр/

-       Т.Соёмбо /магистрантур/

-       М.Еркебулан /магистрантур/

 

СУРГАЛТ

Төгсөлтийн өмнөх сургалтанд:

-       Судалгааны арга зүй: АУ-5

-       Эпидемиологи: НЭМ-4, НАС-4, УА-4, ЭЗБ-4

-       Биостатистик: НЭМ-4, НАС-4, УА-4, ЭЗБ-4

-       Шимэгч судлал: НЭМ-4

Төгсөлтийн сургалтанд:

Анагаахын, НЭМ-ийн магистрантур, докторантурт:

-       Эпидемиологи

-       Биостатистик

-       Судалгааны арга зүй

Төгсөлтийн дараах сургалтанд:

-       Тархвар судлаач

-       Статистикч их, бага эмчийн мэргэшүүлэх сургалт 

 

Хэрэгжүүлсэн зарим судалгаа, төсөлт ажиллууд

-       Анхан шатны тусламж үйлчилгээний тэгш бус байдал судалгааны тайлан, англи монгол 2010, ДЭМБ

-       Нярай гаж хөгжилд нөлөөлөх хүчин зүйлс судалгааны тайлан, 2010 НЭМГ

-       Ерөнхий боловсролын сургуулийн багш нарын ХБӨ-ний талаарх мэдлэг, дадал, хандлага судалгааны тайлан, 2010 МСС

-       Улаанбаатар хотын эмч, эмнэлэгийн ажилчдын ажлын байрны стресс суурь судалгааны тайлан

-       ХБӨ-ний эрсдэлт хүчин зүйлийн судалгаа

-       Эрүүл мэндийн байгууллагын тусламж, үйлчилгээний чанар, зардлын судалгаа (Хоёрдугаар шатлалын эмнэлгийн жишээн дээр), ЭМЯ, ХХЭМБНХ

-       Зүрх судасны өвчлөлийн шалтгаант нас баралтын хэтийн төлөв, бүсийн зарим онцлог. 2010 он ЭМХҮТ,

-       Эмнэлгийн мэргэжилтний цалингийн одоогийн тогтолцоо, хөдөлмөрийн норм болон үнэлэмжинд үнэлгээ өгөх тандалт судалгааны тайлан.

-       Хурдан морины унаач хүүхдийн эрүүл мэнд, аюулгүй байдал 2010 он ХТГ, ОУХБ

-       Халдварт бус өвчний өвчлөл ба нас баралтанд нөлөөлж буй эрсдэлт хүчин зүйлсийн когорт судалгаа. 2010 он.ЭМШИУС, Жичигийн Их сургууль НЭМС

-       “Монгол улсад хэрэгжиж буй  В гепатитын дархлаажуулалтын үндэсний хөтөлбөрийн үр дүнг үнэлэх нь – 1”

-       “Нийслэлийн өрхийн эмнэлгүүдэд үзүүлж буй сүрьеэ өвчний тусламж үйлчилгээний өнөөгийн байдлын судалгаа”тайлан 2010.

-       “Эрүүл мэндийн байгууллагад суурилсан үр нөлөөг үнэлэх суурь судалгаа” (FBIS-2011)-нытайлан. Санхүүжүүлэгч МСС, 2011

-       “Монгол улсад хэрэгжиж буй B гепатитын эсрэг өргөн дархлаажуулалтын үр дүнгийн үндэсний судалгаа-2” тайлан. Санхүүжүүлэгч ДЭМБ, 2012

-       “Хангайн  бүсийн хүн амын эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээний өнөөгийн байдлын судалгаанд” судалгааны тайлан

-       “Монгол улсын хүн амын дунд Сүрьеэ өвчний талаарх хүн амын мэдлэг, дадал, хандлага” тайлан. Санхүүжүүлэгч Глобаль сан, 2012

-       МСС, “Хөдөө орон нутгийн малчдын дундах халдварт бус өвчлөлийн талаархи  мэдээллийн эх үүсвэрийг судлах нь” тайлан. Санхүүжүүлэгч МСС, 2011

-       Харвардын Их Сургуультай хамтарсан “Нөхөн үржихүйн насны эмэгтэйчүүдийн цусанд Д аминдэм тодорхойлох судалгаа” Харвардын Их Сургууль

-       НҮБ-ын хүн амын сангийн дэмжлэгтэй “Нөхөн үржихүйн мэдээллийн боловсруулалт, хэрэглээний өнөөгийн байдал” төсөлт ажлыг хийж гүйцэтгэсэн. НҮБ-ын Хүн Амын Сан

-       Эрүүл мэндийн байгууллагад суурилсан үр нөлөөг үнэлэх суурь судалгаа-2” (FBIS-2012)-нытайлан. Санхүүжүүлэгч МСС, 2012

-       Кавасакийн өвчний үндэсний судалгаа, Япон Улсын Жичигийн Анагаахын Их Сургууль, 2008

-       Зонхилон тохиолдох халдварт бус өвчний үндэсний когорт судалгаа, Япон Япон Улсын Жичигийн Анагаахын Их Сургууль, 2009-2020

-       Хүүхдийн дунд тохиолдох халдварт бус өвчний эрсдэлт хүчин зүйлсийн когорт судалгаа, Япон Улсын Жичигийн Анагаахын Их Сургууль, АНУ-ын Нью Иоркийн Их Сургууль, 2004-2015

 

Холбоо барих

Тэнхимийн и-мейл: eb.group@mnums.edu.mn

Хаяг: Анагаахын Шинжлэх Ухааны Үндэсний Их Сургууль, Нийгмийн Эрүүл Мэндийн Сургууль, 330 тоот, С.Зоригийн гудамж, Ш/Х-48/111 Улаанбаатар хот 14210, Монгол Улс


Багш нар
Даян Ангармөрөн
Батхорол Билэгт
Гомдаваа Даваа
Дамбадаржаа Даваалхам
Очирдорж Гэрэлмаа
Оюунбилэг Нандин-Эрдэнэ
Хуягаа Сэр-Од